تبلیغات
میراث زمان - ترسیم فنی(2)
تاریخ : پنجشنبه 1393/07/24 | 10:09 ق.ظ | نویسنده : پیمان سلیمانی روزبهانی

سه نما و پرسپكتیو در ترسیم فنی
نمای جلو:
نمای اصلی یک حجم.
نمای پهلو یا جانبی:
چنانچه حجم را در حالی که نمای جلوی آن دیده می شود ۹۰ درجه بگردانیم نمای سمت چپ حجم را خواهیم دید که این نما ارتفاع، ضخامت مکعب مستطیل را به ما نشان می دهد.
نمای سر (بالا – افقی)
چنانچه مکعب مستطیل را در حالی که نمای جلوی آن دیده می شود ۹۰ درجه به سمت پائین بچرخانیم نمای بالای آن دیده می شود که این نما نیز عرض و ضخامت حجم را نشان می دهد ( بنابراین با ترسیم سه نما اندازه اصلی یک حجم بدست می آید).
پرسپکتیو
خصوصیات هر پرسپکتیو:
۱- فاصله                 ۲- زاویه دید              ۳- ارتفاع ناظر
سه بعدی
- تصاویر مجسم و موازی شامل قائم، مایل (ابلیک) که قائم شامل ایزومتریک و دیمتریک.
- تصاویر مجسم مرکزی (پرسپکتیو)
ایزومتریک:
رسم ایزومتریک براساس اصول سه محورOx,Oy.Oz   می باشد. در این حالت دو محور Ox.Oy با خط افق زاویه ۳۰ درجه و محور Oz عمود بر خط افق در نقطه O رسم می گردد. اندازه این نوع تصاویر تصویر مجسم با مقیاس ۱:۱ می باشد.
لازم به توضیح است که طول هر خط در تصاویر ایزومتریک بر روی سه محور به اندازه ۸۲/۰ طول واقعی می باشد. در واقع ترسیم اضلاع تحت قاعده ایزومتریک به اندازه ۱۸% از اندازه اصلی بزرگتر رسم می شوند و آن بدلیل سهولت در امر نقشه کشی می باشد.
دیمتریک:
ترسیم دیمتریک نیز بر اساس رسم سه محور کمکیOz,Oy,Ox بوده، معمولاً محور Oy تحت زاویه حقیقی ۲۵ً و ۴۱ درجه قابل ترسیم است که با تقریب اضافی اندازه آن بر ۴۲ درجه انتخاب می گردد. محور Ox تحت زاویه ۷ درجه واقع شده به اندازه طول هر خط بر روی محور Ox,Oz  برابر با ۹۴/۰  طول حقیقی و اندازه خط روی محور Oy به انداز ۴۷% طول واقعی می باشد.بر روی محور Oy به اندازه ۲/۱ طول حقیقی و دو اندازه دیگر و برابر طول حقیقی ترسی می گردد که به اندازه ۶% از اندازه واقعی بزرگتر است.
رسم زاویه های ۷ درجه و ۴۲ درجه در تصویر دیمتریک:
اول خطی را رسم کرده و آنرا به ۷ قسمت مساوی تقسیم، اولین قسمت را امتداد می دهیم به طرف محور x و زاویه بوجود آمده از این امتداد تقریباً ۷ درجه می باشد. و در آن سمت هفتمین قسمت از خط تقسیم شده برابر ۴۲ درجه می باشد. (البته این زاویه ها به صورت تناسبی بوده)
نحوه ترسیم دایره در پرسپکتیو
در مرحله اول دایره را در یک مربع محیط میکنیم و در مرحله بعد مربع را رسم کرده و بعد از رسم مربع دو عمود اخراج می کنیم از چهار گوشه مربع و همچنین از تلاقی این عمود ها دو نقطه بوجود می آید که با مرکزیت هریک از این دونقطه شعاعی رسم می گردد که با رسم این دو نیم دایره یک بیضی بوجود می آید که (دایره در پرسپکتیو تبدیل به بیضی می شود).
مایل (ابلیک):
که شامل کاوالیر، جنرال، کابینت، پلان ابلیک، نما ابلیک که هریک از اینها را با رسم شکل نشان می دهیم.
۱- کاوالیر: تمام اندازه ها حقیقی.
۲- جنرال: هر سه ضلع اندازه ۳/۲ یا ۴/۳ کوچکتر می شود.
کابینت: تمام اندازه ها نصف می شود.
 ۳- پلان ابلیک: اندازه ها حقیقی که به دوصورت دو زاویه ۴۵ درجه و دیگری بصورت یک زاویه ۳۰درجه و یک زاویه ۶۰ درجه می باشد.
 ۴- نما ابلیک: خط Y 2/1 اندازه حقیقی.
چند اصطلاح:
Station Point = SP              نقطه دید
E  =eye                             چشم
Graund line = G L               خط زمین
Pletute Plane = PP              صفحه مجازی
Horizoh line = HL                خط افق
خط افق= خطی که آسمان را به زمین می دوزد.
نکته: اگر صفحه تصویر بین شکل و ناظر باشد هر چه به ناظر نزدکتر شود تصویر کوچکتر و اگر این صفحه پشت ناظر قرارگیرد تصویر بزرگتر می گردد.
برای ترسیم یک پرسپکتیو:
۱- صفحه تصویر و خط افق و خط زمین را ترسیم می کنیم.
نکته: فاصله خط زمین و خط افق همان ارتفاع ناظر می باشد. H
2- اکنون نقطه مرکز دید را (E) در جایی نزدیک به صفحه تصویر ترسیم می نمائیم. با در نظر گرفتن این موضوع که هرچه نقطه دید به تصویر نزدیکتر باشد پرسپکتیو بزرگتر می شود و بلعکس.
۳- با توجه به زوایای دید مناسب برای دیدن یک شی زاویه های ۶۰ و ۳۰ درجه از نقطه دید ترسیم کرده تا صفحه تصویر را قطع کند از این نقطه عمودی بر خط افق رسم می کنیم تا خط افق را در نقاط VP1,VP2 قطع کند.
۴-  سپس برای بدست آوردن ارتفاع یکی از اضلاع موازی مخروط را (که ضلع موازی مخروط ۳۰درجه پیشنهاد می شود) را امتداد داده تا صفحه تصویر را در نقطه H قطع کند. نقطه H نیم خطی بر صفحه تصویر رسم می کند که این نیم خط را محل تقاطع نیم خط H, HB` با خط زمین (GL) نقطه صفر ما محسوب می گردد که این نقطه راO نامگذاری می کنیم  از نقطه O به میزان ارتفاع شکل جدا کرده و آن را H محسوب می کنیم.
اکنون برای بدست آوردن پرسپکتیو چهار ضلعی A,B,C,D به ترتیب زیر عمل می کنیم.
از نقطه E  (نقطه مرکز دید) به هریک از رئوس A,B,C,D وصل کرد و امتداد داده  تا صفحه تصویر را در نقطه A1,B1,C1,D1 قطع کنید. از هریک از این نقاط عمودی بر صفحه  تصویر رسم میکنیم و آنها را به ترتیب A0,B0,C0,D0 مینامیم، با در نظر گرفتن اینکه نزدیک رأس به ما نقطه A میباشد از Vp1 به نقطه Oوصل کرده تا خطوط A0, B0 را در نقاط A`,B` قطع نمائیم خط A`B` پرسپکتیو AB میباشد سپس از A` به Vp2 وصل کرده تا خط D0 را در نقطه D` قطع نماید از نقطه D` به Vp1وصل نمایم تا خط CO را در نقطه C` قطع نماید اکنون می توانیم با وصل کردن نقاط B`,C` به یکدیگر چهارضلعی A`,B`,C`,D` را بدست آوریم.
 برای رسم ارتفاع این حجم
از Vp1 به H وصل مینمائیم وآن را امتداد می دهیم تا A0 , B0در نقاطA`B`قطع نماید ادامه ترسیم همچون مرحله پیش می باشد.
۱- پس از پاک نمودن خطوط اضافه ونیز خطوط ندید(برای نشان دادن خط ندید هم می توان از خط چین استفاده نمود)هال پس از پاک کردن خطوط ندید مکعب A`,B`,C`,D` – A”,B”,C”,D”نمایان میشود.
۲- توصیه؛مخروط دید را ۳۰و۶۰درجه ترسیم کنید.
ترسیم پرسپکتیو به گونه ای که به جای سقف کف دیده شود:
۳- همانند تمرین قبل این کار را نجام می دهیم تا جایی که ارتفاع را بدست می آوریم وبه جای اینکه از روی خط اچ ال جدا کرده و به بالا می بریم هال ادامه مراحل همانند تمرین قبل است.
پرسپکتیو۱نقطه ای:
همانند قبل خطوط زمین و افق و صفحه تصویر را رسم می کنیم ولی خروط دید را ۴۵درجه رسم می کنیم ونقطه گریز را عمودی رسم می کنیم از نقطه دید ناظر خط HL را قطع کند(Vp)بعد برای بدست آوردن ارتفاع ضلع بالایی را ام تداد می دهیم تا روی خط زمین مستطیلی درست شود بعد از نقطهE  مانند حالت قبلی به نقاط مستطیلی وصل کرده و عمودی اخراج می کنیم سپس از نقطه Vp به A1 وبعد به سمت B1 وصل می کنیم به طوری که ارتفاع را درصفحه (روی خط زمین قطع کند.)
سپس از نقطهVpدوباره بهA1,B1وصل می کنیم این بار از روی ارتفاع وصل می کنیم.
پرسپکتیو یک نقطه ای(شیوه دوم)
طریقه ترسیم دایره در پرسپکتیو۳۰و۶۰درجه:
همانند گذشته بعد از ترسیم مخروط دید و قرا دادن دایره در آن دایره را در مربعی محاط کرده به طوری که دایره بر روی وسط هر ضلع مربع با مربع نقطه تقاطعی ایجاد کند.
هال از نقطه دید به هر یک از این نقطه تقاطع خطی رسم کرده و امتداد می دهیم تا به خط زمین برسد. هال از امتداد این ۴خط به صورت قائم چهار گوشه دایره به دست می آید که همانند قبل که گفته شد دایره در پرسپکتیو به صورت بیضی نشان داده می شود.
نکته:برای ترسیم دایره بهتر است که دایره دورتر از نقطه دید باشد تا دایره پرسپکتیو جالب تری به تصویر کشیده شود.
طریقه ترسیم گنبد در پرسپکتیو۳۰و۶۰درجه:
همانند ترسیم دایره است فقط با فرق اینکه به این دایره نیز ارتفاعی داده می شود.
طریقه کشیدن پنجره در پرسپکتیو ۳۰ و ۶۰ درجه:
برای این کار همانند گذشته مخروط دید را رسم کرده، حال پلان را در آن قرار میدهیم که خطی از پلان موازی با ۳۰ درجه و خطی دیگر موازی با ۶۰ درجه همانند قبل خطوطی را از نقطه دید به تمام گوشه های اضلاع رسم کرده تا خط تصویر امتداد می دهیم حال از اینها عمودهای اخراج می کنیم مانند تمرین گذشته. از پنجره ای در پلان بود خطوط را اخراج کردیم و با امتداد این خطوط و جدا کردن ارتفاع از زمین که ارتفاع پنجره از زمین محسوب می شود و با کم کردن ارتفاعی از سقف کف و سقف پنجره بدست می آید حال پنجره را در پرسپکتیو مشاهده می کنید البته با دیدن ضخامت دیوار این پنجره یا این شکل به صورت جذابتری مشاهده می شود.
طریقه کشیدن قوس در پرسپکتیو ۳۰ و ۶۰ درجه:
برای این کار همانند گذشته مخروط دید را رسم کرده، حال پلان را در آن قرار می دهیم که خطی از پلان موازی با ۳۰ درجه و خطی دیگر موازی با ۶۰ درجه همانند قبل خطوطی را از نقطه دید به تمام گوشه های اضلاع رسم کرده تا خط تصویر امتداد می دهیم حال از اینها عمودهای اخراج می کنیم مانند تمرین گذشته. که فقط برروی قوسی که در پلان مشاهده می شود نقطه ای می گذاریم و آن را هم امتداد می دهیم که این نقطه در پرسپکتیو همان نقطه اوج قوس می باشد این کار همانند کشیدن پنجره است که ارتفاع آن تا سطح زمین و ارتفاع آن تا سقف را جدا می کنیم و از گوشه ها به نقطه اوج قوس وصل می کنیم بصورت نیم دایره حال قوس ما کامل است.

منبع:
1- ترقى جاه، محسن، مناظرومرایا- پرسپكتیو، انتشارات دانشگاه فردوسى، زمستان 1383
2-آشتیانى، اسماعیل، مناظر ومرایاى عملى یا چشم اندازها، انتشارات دانشگاه تهران، سال 1342
3- تركى شریف آبادى، داریوش، علم مناظر ومرایا، شركت چاپ و نشر كتاب هاى درسى ایران، تهران 1380
4- وایت، گوئن- ترجمه ى هرمز معزّز، پرسپكتیو، انتشارات نوبهار، تهران 1378
5- رندویى، مبانى و اصول اولیّه ى طراحى معمارى، انتشارات كلیل، تابستان1378
6- ایسن، كوس- ترجمه سعید آقایى، ارائه آثار معمارى، انتشارات گنج هنر، تهران 1379
7- اسدى، پاكخو وهمكاران، نقشه كشى ساختمان مهارت درجه 2، انتشارات دیباگران
8- خان محمدى، محمدعلى، رسم فنّى ونقشه كشى عمومى ساختمان، سازمان آموزش وپرورش
9- گویا، زهرا و همكار، هندسه 1، سازمان آموزش وپرورش
10- موسوى، سید ابوالحسن، رسم فنى عمومى، سازمان آموزش و پرورش
11- حدادى، حبیب الله، نقشه كشى صنعتى(1)، انتشارات دانشگاه علم و صنعت، تهران
12-سیدحسن حسینی(آصف). آفرینش در اساطیر آمریکا. چاپ اول. قم: نشر ادیان، ۱۳۸۳. ISBN 964-95295-1-9.




طبقه بندی: فن شناسی مرمت و معماری،

  • سامان | اخبار | خرید اینترنتی