تبلیغات
میراث زمان - ضوابط و مقررات حفاظت از بافت ارزشمند درون مرز و حصار شهر تاریخی(بخش دوم)

در رابطه با شناسایی؛ اقداماتی در ارتباط با هر اثر تاریخی مجاز شمرده می شود كه در آن توجه به ویژگی های ذاتی اثر از اهمیت فوق العاده ای برخوردار شود. در این ارتباط آثار را می توان از نقطه نظر اقدامات مجاز به شرح زیر طبقه بندی نمود:
1- آثار تاریخی، فرهنگی منحصر به فرد.
2- آثار ارزشمند.
3- آثاری که به واسطه قرار گرفتن در توده تاریخی شهردارای ارزش می باشد و به خودی خود دارای ارزش نیست.
همچنین در نوشتار فوق دسته بندی 2 و 3 مشابه هستند.
1-گروه آثاری که با توجه به ویژگیهای تاریخی ،فرهنگی، اجتماعی، فنی و... جایگاهشان در سطح ملی و جهانی به ویژه آثاری که در سطح ملی و جهانی به عنوان اسناد تاریخی و فرهنگی مورد استناد قرار می گیرند از نقطه نظر علمی و اعتقادی منحصر به فرد بوده و از این بابت می بایست به عنوان شاخصه میراث فرهنگی و با کمترین دخل و تصرف و صرفاً از طریق اقدامات مرمتی حفاظت گردند و جهت هر گونه بهره برداری در معرض بازدید علاقه مندان قرار گیرند.
2- آثاری که علی رغم دارا بودن شاخصه های تاریخی، فرهنگی، محیطی،اجتماعی،اقتصادی، فنی و ... منحصر بفرد نبوده ، اما همچنان قابلیت ایفای نقش در جریان زندگی معاصر را دارند آثار متعلق به این گروه از نقطه نظر پذیرش عملکردهای معاصر به دو بخش تقسیم می شود.
الف - آثاری که قابلیت حضور در جریان زندگی معاصر را دارند نه با عملکرد اولیه و تاریخی که در این  صورت ضمن انجام اقدامات حفاظتی  و مرمتی، با انجام اقداماتی نیازمندی های زندگی معاصر را در آنها  می توان ایجاد نمود.بدیهی است این اقدامات می بایستی ارزشهای میراث فرهنگی بنا را از تمام جوانب مد نظر و توجه قرار دهد.
ب- آثاری که علی رغم دارا بودن شاخصه های فرهنگی، تاریخی، محیطی، اجتماعی، اقتصادی و.... منحصر بفرد نبوده و همچنان قابلیت ایفای نقش در جریان زندگی معاصر را با عملکرد تاریخی خود دارند در این گونه آثار ضمن انجام اقدامات حفاظتی و مرمتی، می توان با رعایت حفاظت از ویژگیهای میراث فرهنگی اثر و به ویژه توجه به نقش تاریخی آن، با انجام اقداماتی، اثر را جهت ایفای نقش عملکرد تاریخی متناسب با نیازهای دوران معاصر آماده نمود. حجم و عمق مداخلات تابعی از ویژگی‎های اثر می‎باشد اما در هر حال می‎بایست از اقدامات گسترده پرهیز نموده و اصل برگشت‎پذیری اقدامات را بعنوان یک قاعده لاز‎م‎الاجرا مدنظر قرار داد.
3- گروه آثاری که فاقد ویژگی های گروه های پیش گفته  می باشند و ارزش آنها صرفاً" منحصر به حضور آنها در محدوده تاریخی و حفاظت از یکپارچگی کالبدی بافت می باشد. در این گونه موارد چنانچه شواهدی از وجود آثار ارزشمند که در طی زمان تخریب شده اند(در اثر عوامل طبیعی  یا انسانی) در محل مورد نظر وجود داشته باشد می‎بایست بر اساس مستندات فوق،اثر تاریخی اولیه احیاء شود که در این فرایند بسته به مورد و در قالب طرحهای فنی می توان نیازهای امروز را نیز در بنای مذکور لحاظ نمود ودر حالی که هیچگونه شواهدی مبنی بر وجود اثر تاریخی در محل مذکور وجود نداشت می توان طی طرح های نوسازی و با توجه به حفظ یکپارچگی بافت و برپایه الگوهایی که براساس مطالعات گونه‎شناسی انتخاب می‎گردند نسبت به نوسازی اقدام نمود.
شناسایی آثار متناسب با هر یک از اقدامات چهارگانه فوق نیازمند توجیهات علمی و تخصصی می‎باشد و از رهگذر مطالعات مربوط در مورد هر اثر، قابل احصاء و استناد خواهد بود.
از آنجا که رسیدگی به آثار معماری و شهری موجود در بافت ارزشمند تابع بندهای سه گانه پیش گفته مستلزم فعالیتهای فرابخشی وبین  بخشی سازمان می باشد و با توجه به این واقعیت که هر گونه اقدام با هدف حفاظت ومرمت شهری بدون انجام این گونه فعالیت‎ها به ثمر نمی نشیند، توجه به اقدامات نظارتی سازمان در ارتباط با عناصر کالبدی شکل دهنده به معماری بناها و فضای شهرهای تاریخی از اهم و ظایفی است که در موقعیت بخشی سازمان قابل تصور می باشد، لذا طی گزارش حاضر  سعی شده با  توجه به ضوابط و قوانین ناظر بر حفاظت از شهرهای تاریخی مندرج  در میثاق های بین  المللی و همچنین تجارب داخلی و خارجی، دستورالعمل های حداقلی، برای نظارت وکنترل فعالیتها ی در حال انجام و آتی در بافتهای ارزشمند ارایه گردد.
بدیهی است ابلاغ این ضوابط عمومی به منزله لزوم رعایت چارچوب های آن می‎باشد اما تفسیر این چارچوبهای کلی با توجه به تنوع موضوعات مربوط به هر شهر و تفاوت‎های که شهرهای تاریخی کشور با یکدیگر دارند نیازمند تدوین دستورالعمل‎های اختصاصی و مربوط به هر شهر می‎باشد که در چارچوب ضوابط ارائه شده در این دستورالعمل عمومی تهیه و تدوین می‎گردد.

- منبع: سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری کشور




طبقه بندی: مبانی نظری مرمت و معماری،

  • سامان | اخبار | خرید اینترنتی